Het bronzen Urbanusbeeld in Tollembeek (Hernestraat) werd opgericht in 2000 ter ere van komiek en artiest Urbanus (Urbain Servranckx), die al jaren in Tollembeek woont. De inhuldiging vond plaats op 8 april 2000.
Urbanus is een cabaretier en komiek. Hij begon in de jaren 70 als Urbanus van Anus. Hij heeft talrijke zaalshows opgevoerd in Vlaanderen en Nederland, een aantal hitsingles gescoord, maakte televisieprogramma's, enkele zeer succesvolle bioscoopfilms en een hele reeks absurde stripverhalen. Urbanus werd in 2004 benoemd tot ereburger van Galmaarden door de toenmalige gemeenteraad. Hij woont zelf in Tollembeek.
Het beeld kwam er op initiatief en kosten van Urbanus zelf. Hij ontwierp het beeld ook zelf. De technische realisatie gebeurde door zijn goede vriend Koenraad Tinel, beeldhouwer en inwoner van Vollezele. Het standbeeld weegt 400 kg. Het werd gegoten in de kunstgieterij Van Geert in Aalst.
Het is een ludiek en dynamisch beeld, waarbij we Urbain afgebeeld zien als zijn alter ego, de stripfiguur 'Urbanus': met groot hoofd en uitpuilende ogen en in zijn typische bermudabroek. Amedee de vlieg en Nabuko Donosor de tweedelige hond, zijn vaste kompanen in de strip 'De avonturen van Urbanus', staan naast hem. Het beeld heeft verschillende verborgen hendels en bijhorende bewegingen:
- Amedee kan dansen in zijn luciferdoosje, wanneer aan de juiste hendel wordt gedraaid
- Een kerktorenhaan komt tevoorschijn uit een nis achteraan, wanneer wordt getrokken aan de kaatshandschoen met daarin een kaatsbal
De kerktorenhaan verwijst naar de spotnaam van de Tollembekenaren (de Hanezoekers). De kaatschandschoen en de kaatsbal verwijzen naar de Tollembeekse kaatsclub 'De Lustige Balspelers'. De kaatssport was jarenlang kenmerkend voor het Pajottenland en ook Tollembeek domineerde mee de competitie. Deze twee referenties kwamen er op vraag van Michel Matthijs, secretaris van de heemkundige kring HOLVEO, die sinds 2019 ontbonden is.
Van 2001 tot en met 2024 reikte Galmaarden de Bronzen Urbanus uit, een cultuurprijs voor een lokale vereniging of persoon met een bijzondere culturele verdienste. De laureaat kreeg telkens een miniversie van het Tollembeekse standbeeld van Urbanus.
Naast het beeld in Tollembeek heeft Urbanus ook een beeld in Middelkerke uit 2001 van kunstenaar Luc Cauwenberghs.
Licentie Wikipedia
Tekst geschreven in kader van het LEADER project ‘Pajottenland 2.0: een land om online lief te hebben” door medewerkers dienst Cultuur is terug te vinden op Wikipedia en in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen 4.0 Internationaal-licentie